Najlepsze materiały, z których są wykonane ekrany projekcyjne: czym się różnią i który wybrać

Autor: Stanislav Shelemin | 10.06.2021, 11:33
Najlepsze materiały, z których są wykonane ekrany projekcyjne: czym się różnią i który wybrać
Zdjęcie: Xiaomi

Projektor nie jest samodzielnym urządzeniem, musi działać w parze z ekranem projekcyjnym, którego wybór na pierwszy rzut oka jest bardzo prosty: wystarczy powiesić białe płótno na ścianie, ale jeśli trochę w to się wgłębić, może się wydawać, że to zadanie nie jest łatwiejsze niż wybór samego projektora... Nie martw się jednak, pomożemy ci to ogarnąć.

Rozmiar ekranu i proporcje

Pierwszym i najbardziej oczywistym parametrem ekranu jest oczywiście jego przekątna. Wybierając projektor i ekran, należy dopasować do siebie trzy rzeczy: rozmiar ekranu, współczynnik rzutowania projektora i miejsce instalacji.

Jeśli te parametry uwzględnimy, to po zakupie sprzętu nie dostaniemy żadnych przykrych niespodzianek, takich jak obraz wychodzący poza ramkę ekranu czy brak poprawnego ustawienia ostrości.

Nie zapomnij o tych samych proporcjach ekranu i projektora: współczesny standard multimediów w wysokiej rozdzielczości to 16:9. Współczynnik proporcji 4:3 jest nadal popularny w urządzeniach, które są wykorzystywane do prezentacji w biurach lub do działań edukacyjnych, ale w przypadku kina domowego ten współczynnik nie jest już tak interesujący ze względu na duże niewykorzystanie marginesu jasności. Który na pewno pojawi się podczas oglądania nowoczesnych filmów, klipów i innych treści o proporcjach 16:9.

Dostępny jest również popularny format 16:10, który odpowiada rozdzielczości 1920×1200 i 1280×800 – format ten pozwala na oglądanie wideo 1080p z małymi nieaktywnymi polami na ekranie, ale ma też dodatkową przestrzeń dla wygodniejszego oglądania slajdów prezentacji.

Najlepsze materiały, z których są wykonane ekrany projekcyjne: czym się różnią i który wybrać-2

Do oglądania filmów istnieje również standard proporcji ekranu o nazwie Cinemascope, który odpowiednio wynosi 2,39:1. Tego formatu się używa w kinach publicznych.

Konstrukcja

Ze względu na rodzaj konstrukcji ekrany można podzielić na dwie główne grupy: stacjonarne i mobilne.

Stacjonarne

Na ramce - projekt obejmuje montaż ramy z późniejszym naciągnięciem na nią płótna, zmontowana konstrukcja jest przymocowana do ściany. Główną zaletą tego typu ekranu jest równomierność naciągu płótna, co eliminuje pojawianie się zniekształceń.

Ekran zwijany może być montowany na suficie lub na ścianie. Takie ekrany są kompaktowe, pozwalają na umieszczenie ich nad telewizorem, który można zawiesić na ścianie, zamieniając w ten sposób zwykły salon w kino.

Do naciągu używana jest taśma obciążeniowa, która jest przyszyta do spodu ekranu, co powoduje niedoskonałe naprężenie. Droższe modele mogą również zastosować napinacze boczne, aby rozwiązać ten problem.

Rozkładanie ekranów rolowanych może odbywać się ręcznie lub za pomocą napędu elektrycznego. Niektóre modele projektorów mają specjalne wyjście wyzwalające, które daje sygnał do otwarcia ekranu po włączeniu projektora.

Projekcja na ścianie jest również dość powszechną i niedrogą opcją ekranu. Tutaj ważne jest, aby z góry określić dokładnie lokalizację przyszłego ekranu, ponieważ nie będzie już można go przeważyć.

Najlepsze materiały, z których są wykonane ekrany projekcyjne: czym się różnią i który wybrać-3
Zdjęcie: Roberto Nickson

Ekrany mobilne

Ekrany mobilne mogą być tym samym ekranem zwijanym, który jest montowany na specjalnym statywie i składany do transportu. Taki ekran doskonale nadaje się do prezentacji drogowych, a także do przemieszczania się między różnymi pomieszczeniami w ramach tego samego biura lub placówki edukacyjnej.

Na składanej ramce, dzięki swojej konstrukcji, taki ekran ma lepsze napięcie wstęgi i lepszą stabilność, co pozwala wygodnie pracować z dużymi rozmiarami płótna. Do transportu takie ekrany są składane do specjalnego etui.

Dmuchany ekran to rodzaj konstrukcji do użytku na zewnątrz, podobnie jak nadmuchiwana trampolina dla dzieci.

Nadmuchiwany stelaż do transportu składany jest do torby, instalowany i utrzymywany w stanie roboczym za pomocą wentylatorów, które nadmuchują powietrze i utrzymują ciśnienie nawet w przypadku uszkodzenia powłoki.

Współczynnik wzmocnienia

Wzmocnienie jest cechą wskazującą na współczynnik odbicia powłoki ekranu projekcyjnego. Pokazuje, o ile więcej lub mniej światła zwróci ekran w porównaniu z białym matowym płótnem. Współczynnik takiego płótna wynosi 1,0, równomiernie rozprasza światło we wszystkich kierunkach. Jeśli współczynnik wynosi 1,3, ekran zwróci o 30% więcej światła w kierunku widza. Przy wartości 0,8 powróci tylko 80%, reszta pochłonie powierzchnię ekranu.

Wydawałoby się, że im wyższy współczynnik, tym lepiej, ponieważ można zrekompensować brak jasności urządzenia. Jednak nie wszystko jest takie proste. Po pierwsze, im większe wzmocnienie ekranu, tym węższe są kąty widzenia takiego ekranu – patrząc na taki ekran z boku, jego jasność zauważalnie spada. Zakłóci to komfort oglądania przez dużą firmę w pomieszczeniach, w których nie ma kilku rzędów siedzeń. Po drugie, wraz ze wzrostem mocy odbijania ekranu mogą pojawiać się na nim odblaski i jaśniejsze obszary (pod pewnymi kątami) - tak zwane „widoczne punkty”.

Najlepsze materiały, z których są wykonane ekrany projekcyjne: czym się różnią i który wybrać-4
Zdjęcie: Elite Screens

Ekrany o współczynniku mniejszym niż 1.0 mają również swoje mocne i słabe strony. Główną zaletą jest zwiększony kontrast obrazu i głębsze ciemne kolory. Wady obejmują fakt, że do pracy z takim ekranem potrzebny jest wystarczający margines jasności projektora: nie zapominaj, że podczas korzystania z okularów 3D jasność obrazu zmniejszy się jeszcze bardziej.

Kąt widzenia

Kąty widzenia nie są nową koncepcją. Chyba każdy wie, co to jest, w dużej mierze dzięki ekranom LCD, przez analogię do nich ekrany projekcyjne również mają taki parametr.

Najlepsze materiały, z których są wykonane ekrany projekcyjne: czym się różnią i który wybrać-5
Zdjęcie: Panasonic

Jeśli planujesz kupić sobie zwykły matowy ekran, nie musisz się tym martwić – jego kąty widzenia są bardzo szerokie.

Ale jeśli potrzebujesz ekranu o zwiększonym wzmocnieniu lub technologii ALR, powinieneś zwrócić uwagę na parametr „kąt półwzmocnienia”, który w stopniach charakteryzuje granice komfortowego oglądania. Punkt widzenia o maksymalnej jasności jest prostopadły do środka ekranu, jeśli widz odsunie się od środka ekranu, jasność będzie się stopniowo zmniejszać. W punkcie połowicznego wzmocnienia jasność wynosi 50% wartości szczytowej.

Rodzaje powłok

Białe ekrany

Biały matowy ekran - podstawa wszystkich ekranów, najbardziej uniwersalne i rozpowszechnione rozwiązanie. Ten rodzaj ekranu doskonale sprawdza się w kinach domowych w pomieszczeniach o regulowanym poziomie oświetlenia. Mają szeroki kąt widzenia.

Elite Screens Saker SK110XHW-E12

Elektryczny ekran projekcyjny 1.1 Gain Elite Screens Saker oferuje szerokie kąty widzenia i doskonale nadaje się do kontrolowanych środowisk oświetleniowych. Biały materiał MaxWhite FG jest dodatkowo wzmocniony światłowodami, aby powierzchnia była jak najbardziej płaska. Gdy nie jest używany, ekran można łatwo zwinąć. W zestawie znajduje się pilot i ścienny przełącznik.

Kup na Allegro.pl

Ale oczywiście wszystko ma swoje wady. W przypadku białego matowego ekranu taką wadą jest jego rozproszenie, będzie on odbijał światło we wszystkich kierunkach, nie tylko z projektora, ale także z dowolnego innego źródła światła. Łącznie z tym odbitym, który spada na biały sufit i ściany pokoju, a potem z powrotem na ekran. Zmniejsza to kontrast obrazu. Aby usunąć ten przykry efekt, musisz w jak największym stopniu wykluczyć źródła światła innych firm i jasne detale wnętrza. A jeśli pierwszy jest łatwy do wykonania w domu, to z drugim mogą pojawić się problemy. I tutaj może nam pomóc następujący rodzaj powłoki.

Szare ekrany

Szary ekran to stosunkowo nowy rodzaj ekranu, który wywodzi się ze wspomnianego białego ekranu. Kolor takiego ekranu może być w kilku odcieniach jasnoszarego. Ekrany w skali szarości mogą mieć wzmocnienie poniżej lub powyżej 1,0. Ciemniejszy kolor ekranu zmniejsza efekt zjawy, co skutkuje głębszą czernią i lepszym kontrastem, ale może wystąpić nieznaczna utrata jasnych tonów.

Ekrany ALR

ALR lub Ambient Light Rejecting, co tłumaczy się jako „odbicie światła otoczenia” - ogólna nazwa ekranów, które odbijają lub pochłaniają światło z lamp, okien i innych źródeł, zwiększając w ten sposób kontrast i jasność obrazu w jasnych pomieszczeniach.

MagicScreen FUTURE II

Ekran ALR ma gęstszą matową strukturę o wysokiej absorpcji światła otoczenia i odbitego. Dzięki temu obraz nie blaknie nawet w jasnym pomieszczeniu. Materiał MS-15CG15 SuperMatt jest zamontowany na solidnej aluminiowej ramie z cienką ramką i może być wyposażony w dodatkowe oświetlenie LED z pilotem. Na ekranie można wygodnie oglądać treści 4K/UHD, ale nie jest przeznaczony do użytku z projektorami UST.

Kup na Allegro.pl

Kiedy mówimy o ekranie ALR, zwykle mamy na myśli ekran odbicia lustrzanego. W przeciwieństwie do konwencjonalnego ekranu projekcyjnego, który rozprasza światło we wszystkich kierunkach, działają one na podstawowym prawie optyki: kąt padania jest równy kątowi odbicia. Projektor montowany jest przed ekranem w taki sposób, aby płótno odbijało światło projektora bezpośrednio na widza. W tym przypadku światło pochodzące z zewnętrznych źródeł odbija się na tej samej zasadzie w bok widza. Ważne jest, aby te źródła nie były skierowane w tym samym kierunku co sam projektor, w przeciwnym razie niechciane światło nadal będzie “wchodzić” do obszaru wyświetlania.

Innym rodzajem ekranów ALR, droższym i rzadszym, są odblaskowe, które odbijają światło z projektora do publiczności, ale pochłaniają niepotrzebne światło. Powierzchnia takiego ekranu wykonana jest w postaci mikroskopijnych trójkątnych soczewek. Soczewki te są umieszczone poziomo na ekranie, co oznacza, że najlepsza jakość takiego ekranu będzie pochłaniała światło z góry.

Ekrany do projektorów UST

UST - specjalne ekrany przeznaczone do współpracy z projektorami ultrakrótkiego rzutu, które są instalowane w odległości kilkudziesięciu centymetrów od ekranu. Ten typ projektora staje się coraz bardziej popularny i prawdopodobnie z czasem wyprzedzą klasyczne teleobiektywy na rynku konsumenckim.

Takie ekrany, podobnie jak ALR, są projektowane w taki sposób, aby pochłaniały rozproszone światło i pokazywały obraz najwyższej jakości, niezależnie od oświetlenia otoczenia. Powierzchnia ekranów UST składa się z miniaturowych trójkątnych pryzmatów. Od dołu pada na nie snop światła z reflektora, który jest wyraźnie widoczny dla widza. Jeśli w pomieszczeniu świeci się światło, to padające na ekran z góry są pochłaniane przez przeciwną stronę trójkątnych pryzmatów:

Najlepsze materiały, z których są wykonane ekrany projekcyjne: czym się różnią i który wybrać-6

Powłoka strony roboczej pryzmatu może być biała lub szara, o różnych współczynnikach wzmocnienia. Górna część, która pochłania światło w tle, jest czarna.

Dużym plusem tych ekranów są szerokie kąty widzenia.

Xiaomi Mi Laser Projector Light Resistant Screen

Ten ekran jest specjalnie zaprojektowany do projektorów o ultrakrótkim rzucie (i nie tylko przez Xiaomi). Materiał posiada specjalną 8-warstwową strukturę optyczną, która pomaga wyciąć niepotrzebne światło, a specjalna powłoka chroni go przed zarysowaniami. Panel z cienką ramką wygląda jak duży płaski telewizor. Ekran ALR poprawia kontrast obrazu, kąt widzenia wynosi 160°. Produkt obecnie dostępny w jednym rozmiarze o przekątnej 100 cali.

Kup na Allegro.pl

Czarne ekrany

Inny rodzaj ekranu ALR to „kanapka” kilku warstw optycznych. Światło przechodzi przez nie i odbijając się od dołu z wysokim stopniem odbicia, wraca przez wszystkie warstwy do widza. Jednocześnie taki ekran pochłania całe rozproszone światło, które może na niego padać z góry, z dołu i z boków, co daje bardzo wysoki poziom kontrastu nawet w oświetlonym pomieszczeniu.

Dzięki temu ekranowi możesz osiągnąć efekt oglądania filmu w ciemnym pokoju. Ekran pochłania światło odbite od jasnego sufitu lub ścian, a to światło nie wpływa już na obraz i nie zmniejsza jego kontrastu.


Czarny ekran vs biały

Ale za wszystkie dobre rzeczy trzeba zapłacić, w tym przypadku kąty widzenia – dla takich ekranów są one na poziomie 30-35°.

Ekran do projekcji tylnej

Możesz skierować promień światła na ekran nie tylko z przodu, ale także z tyłu. Ta metoda nazywa się projekcją wsteczną.

Zaletami tego typu projekcji jest wyższy poziom kontrastu, a osoba przed ekranem nie zasłania części obrazu.

Główną wadą takiej projekcji jest to, że do zainstalowania sprzętu wymagane jest wystarczająco duże pomieszczenie. Projektor musi znajdować się w pewnej odległości za ekranem i oczywiście przestrzeń między nim a polem widzenia będzie „bezużyteczna” – nie będzie można tam chodzić, żeby nie rzucać cienia.

Oprócz ekranów projekcyjnych do tylnej projekcji stosuje się specjalne przezroczyste i nieprzezroczyste folie, farby do tylnej projekcji, ale są to raczej opcje do konkretnego zastosowania profesjonalnego. Na przykład do dekoracji witryn sklepowych.

Ekrany przezroczyste akustycznie

Podczas konfigurowania wysokiej jakości kina domowego w celu prawidłowego odbioru (oglądania) filmów bardzo ważne jest umieszczenie przednich głośników tuż za ekranem. Aby dźwięk docierał do widza praktycznie bez strat, stosuje się ekrany przezroczyste akustycznie, które mogą być perforowane lub tkane.

Najlepsze materiały, z których są wykonane ekrany projekcyjne: czym się różnią i który wybrać-7
Zdjęcie: Elite Screens

Płótno takiego ekranu lepiej przepuszcza dźwięk, szczególnie w górnym zakresie, ale płótno może być tylko matowo białe.

Płótno perforowane jest bardziej podatne na zakłócenia dźwiękowe między nim a ścianą, na której znajdują się głośniki, ale takie płótna mogą być nie tylko białe, ale także szare lub czarne z ALR.

Malowana ściana

Malowanie ściany jest dość tanią i powszechną opcją. Ale do tego nie wystarczy pomalować tapetę na ścianach białą farbą. Aby uniknąć zniekształceń, ścianę należy najpierw otynkować i zaszpachlować, aby powierzchnia stała się jak najbardziej równa i gładka. Dopiero wtedy ścianę można zagruntować i pomalować kilkoma warstwami farby. Farba do tego potrzebuje matowego i neutralnego koloru, aby nie zaszkodzić balansu bieli.

Jeśli wyrównanie ścian jest z jakiegoś powodu niemożliwe, jako opcje można rozważyć płaskie materiały budowlane o dużej powierzchni, na przykład wykorzystanie płyt kartonowo-gipsowych lub płyt wiórowych. Można je przymocować do ściany, a następnie przetworzyć i pomalować.

Zasadniczo do malowania ścian pod ekranem projekcyjnym stosuje się specjalistyczne farby, które są opracowane do tych celów i dają gwarantowane doskonałe rezultaty, w zależności od technologii malowania. Takie farby mogą mieć różne kolory: białą, szarą, srebrną - w zależności od wymagań klienta.

Najlepsze materiały, z których są wykonane ekrany projekcyjne: czym się różnią i który wybrać-8
Zdjęcie: Elvis Ripley

Tworząc ekran własnymi rękami, nie zapomnij o przyklejeniu wokół ekranu ramki wykonanej z czarnej matowej taśmy, na przykład aksamitu. Taki detal nie tylko wizualnie oddzieli ekran od reszty ściany i ukryje przejście, które w niektórych miejscach może okazać się nie idealne, ale też nada obrazowi dodatkowy kontrast.

Odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania

Czy potrzebuję dedykowanego ekranu do wyświetlania 3D?

Nie, nie potrzebujesz specjalnego ekranu do 3D w domu. Ale ponieważ jasność obrazu jest zauważalnie mniejsza podczas oglądania w okularach 3D, warto upewnić się, że projektor jest wystarczająco jasny, wybierając między białym lub szarym ekranem.

Jaki kolor powinienem wybrać dla mojego ekranu kina domowego?

Wybór koloru ekranu zależy od warunków oświetleniowych podczas pracy. Jeśli oświetlenie jest całkowicie sterowane, a wnętrze w pomieszczeniu nie jest zbyt jasne, możesz spokojnie wybrać biały ekran. Jeśli ma być małe podświetlenie tła lub światło odbijające, szary ekran będzie dla Ciebie odpowiedni. Czarne ekrany nie boją się obcego oświetlenia i zapewniają doskonały kontrast, ale wysoki koszt takich zaawansowanych technologicznie ekranów odgrywa tutaj ważną rolę.

Który ekran jest najlepszy do wideo 4K?

Treści Ultra HD wymagają wysokiej jakości ekranu. Powinna być jednolita i gładka, aby nie zniekształcać wyświetlania pikseli o wystarczająco małych rozmiarach. Producenci ekranów określają takie eleganckie modele jako „ekran 4K” (lub UHD/Ultra HD). Jeśli masz napięty budżet na ekran projektora 4K, rozważ uzyskanie dobrej jakości matowej farby ściennej, a nie tylko zakup niedrogiego ekranu winylowego.

Dla tych, którzy chcą wiedzieć więcej:.